Interpelacja w sprawie budowy II nitki Rurociągu Pomorskiego

Interpelacja posła Janusza Kowalskiego z dnia 22 grudnia 2025 roku w sprawie budowy II nitki Rurociągu Pomorskiego.

W dniu 17 grudnia 2025 roku Ministerstwo Energii opublikowało projekt Krajowego Planu w dziedzinie Energii i Klimatu do 2030 roku z perspektywą do roku 2040. To kluczowy dokument dla bezpieczeństwa energetycznego i rozwoju gospodarczego Polski. W porównaniu do poprzednich wersji KPEiK zwraca uwagę brak w planowanych działaniach budowy II nitki Rurociągu Pomorskiego.

Autorzy dokumentu zaznaczają, że ropa naftowa jest strategicznie ważnym surowcem energetycznym dla gospodarki krajowej, a globalny popyt na ten surowiec nie ulegnie spadkowi wcześniej niż w 2030 r. – wówczas przewiduje się szczyt zapotrzebowania. W planie przeczytać można, że w latach 2011-2024 w Polsce zużywało się ok. 24-27 mln t ropy naftowej rocznie, a tylko ok. 3-4% pokrywane jest wydobyciem własnym. W wyniku zmian w strukturze dostaw surowców energetycznych, droga importu ropy wykorzystująca do 2022 r. rurociąg „Przyjaźń“ została zastąpiona dostawami morskimi przez Naftoport w Gdańsku, co spowodowało zwiększenie poziomu wykorzystania infrastruktury Naftoportu oraz Rurociągu Pomorskiego do wielkości zbliżonych do maksymalnych.

Zaakcentowana została również rola Naftoportu i infrastruktury przesyłowej dla bezpieczeństwa regionu: również zmiany w strukturze bezpieczeństwa energetycznego w Niemczech spowodowały znaczący wzrost roli Naftoportu oraz polskiej infrastruktury przesyłowej. W 2023 r. dostawy ropy z Naftoportu do dwóch wschodnioniemieckich rafinerii w Schwedt i Leunie stanowiły 75% ich zapotrzebowania. Należy podkreślić, że nawet rozbudowa zdolności odbiorczych portu w Rostocku oraz rurociągu Rostock–Schwedt nie spowoduje, że znaczenie tranzytu ropy przez Polskę zmniejszy się, ale wciąż będzie kluczowe, będzie stanowiło około 50% potrzeb importowych rafinerii Leuna i Schwedt. Powyższa infrastruktura ma więc kluczowe znaczenie zarówno dla Polski, jak i Europy Środkowej, co powoduje konieczność zapewnienia jej nieprzerwanego działania, w tym zapewnienia możliwości prowadzenia robót naprawczych i modernizacyjnych na pracującej infrastrukturze.

Pomimo świadomości autorów KPEiK co do znaczenia Rurociągu Pomorskiego został on wykreślony z proponowanych działań inwestycyjnych i to na etapie, kiedy spółka PERN SA, polski operator rurociągów naftowych i paliwowych, w pierwszej połowie 2023 roku poinformowała, że jest do tej inwestycji przygotowana od strony formalnej, posiada niezbędne pozwolenia na budowę i jest gotowa do jej realizacji. Obecna nitka Rurociągu Pomorskiego oddana została do eksploatacji w 1975 roku, tym samym w bieżącym roku mija 50 lat jego eksploatacji. W przypadku długotrwałej awarii lub działań sabotażowych Polska nie posiada alternatywnej drogi transportu ropy naftowej – jednego z kluczowych surowców dla funkcjonowania polskiej gospodarki. Zaniechanie budowy alternatywnej magistrali jest błędem i może osłabić bezpieczeństwo energetyczne kraju. Będzie też symbolem zaniechania kluczowych inwestycji zmierzających do zerwania w Europie Środkowo-Wschodniej z doktryną Falina-Kwicińskiego. Dostawa, w dalszej perspektywie, ropy naftowej Ukrainie mogłaby być czynnikiem skutecznie wspierającym odbudowę po zniszczeniach wojennych.

Mając na uwadze powyższe, poseł Janusz Kowalski zwrócił się o odpowiedź na następujące pytanie:

Czy Rada Ministrów lub Ministerstwo Energii podjęły decyzję o odstąpieniu od budowy II nitki Rurociągu Pomorskiego?

Oto odpowiedź Ministerstwa Energii z dnia 30 stycznia 2026 roku:

Krajowy Plan w dziedzinie Energii i Klimatu do 2030 r. z perspektywą do 2040 r. (dalej: „KPEiK”) przedstawia kierunki krajowej transformacji energetyczno-klimatycznej, przy zagwarantowaniu bezpieczeństwa energetycznego, wzmacnianiu odporności i niezależności energetycznej oraz rozwoju krajowej gospodarki. Tworzy ramy dla spójnej i elastycznej polityki Państwa Polskiego, wyznacza cele i charakter zmian oraz stanowi swoisty kompas dla przyszłych działań, których sprawna realizacja będzie stanowić impuls do dalszego wzmacniania bezpieczeństwa i niezależności energetycznej naszego kraju. W tym duchu mowa jest w dokumencie o „zapewnieniu odpowiednio rozwiniętej i sprawnej infrastruktury przesyłowej wewnątrz kraju, w tym optymalizacji wydajności i bezpieczeństwa eksploatacji Rurociągu Pomorskiego”. Biorąc pod uwagę opisany powyżej charakter KPEiK, a także jego strategiczno-kierunkowy charakter, nie jest to dokument zawierający zamkniętą listę planowanych inwestycji. Jej brak w rzeczonym dokumencie nie przesądza o realizacji lub jej zaniechaniu. Wskazując na powyższe, uprzejmie informuję, że zarówno Rada Ministrów, jak i Minister Energii, nie podejmowały w ostatnim czasie żadnych nowych decyzji odnoszących się do budowy II nitki Rurociągu Pomorskiego.

Źródło: https://www.sejm.gov.pl