Interpelacja w sprawie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o podatku rolnym, ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz ustawy o opłacie skarbowej

Interpelacja posła Janusza Kowalskiego z dnia 3 listopada 2024 roku w sprawie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o podatku rolnym, ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz ustawy o opłacie skarbowej.

W projekcie przewiduje się wprowadzenie nowych definicji pojęcia „budowla” i „budynek” na potrzeby opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Projektowana nowelizacja z założenia ma na celu m.in. wyeliminowanie wątpliwości interpretacyjnych przez doprecyzowanie obowiązujących przepisów i tym samym zapewnienie prawidłowego ich stosowania, jednakże na obecnym etapie wydaje się budzić więcej wątpliwości niż ich rozwiązywać.

Mając na uwadze powyższe, poseł Janusz Kowalski zwrócił się o odpowiedź na następujące pytania:

1. Czy planowane jest wprowadzenie obowiązku publikowania w formie API wysokości stawek obowiązujących we wszystkich gminach, do 31 grudnia roku poprzedzającego?

2. Czy Ministerstwo Finansów planuje ujednolicić bazę interpretacji podatkowych w ten sposób, iż interpretacje dotyczące podatku od nieruchomości będą zamieszczane w bazie EUREKA?

3. Czy planowane jest wydanie objaśnień podatkowych do wprowadzanych zmian, tak jak to było dotychczas praktykowane przez Ministerstwo Finansów? (Jeśli tak, to czy nastąpi to w chwili wejścia w życie zmian legislacyjnych?)

4. Czy zgodnie z założeniami nowego projektu technologie wewnątrzbudynkowe będą podlegać opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, tj. maszyny funkcjonalnie związane z danymi budynkami?

Oto odpowiedź Ministerstwa Finansów z dnia 21 listopada 2024 roku:

Ad 1.

Począwszy od 2018 r. Ministerstwo Finansów publikuje corocznie dane o wysokości stawek podatku od nieruchomości, średniej cenie skupu żyta i średniej cenie sprzedaży drewna określonych uchwałą rady gminy i przyjmowanych dla potrzeb wymiaru odpowiednio podatku od nieruchomości, podatku rolnego i podatku leśnego na terenie gminy w danym roku podatkowym. Dane te są dostępne na stronie www.podatki.gov.pl. Powyższe dane pochodzą ze sprawozdań podatkowych w zakresie podatku od nieruchomości, podatku rolnego i podatku leśnego (zwane dalej sprawozdaniem SP-1) sporządzanych przez organy podatkowe właściwe w sprawach podatku od nieruchomości, podatku rolnego i podatku leśnego, tj. wójtów, burmistrzów i prezydentów miast. Sprawozdanie SP-1 przekazywane jest Ministrowi Finansów za pośrednictwem regionalnych izb obrachunkowych w formie dokumentu elektronicznego do dnia 20 stycznia roku podatkowego. Dane ze sprawozdania SP-1 publikowane są na stronie www.podatki.gov.pl w postaci zbiorczej bazy danych, która oprócz stawek podatku od nieruchomości i średnich cen skupu żyta oraz sprzedaży drewna zawiera również linki do podjętych uchwał rad gmin w wyżej wymienionym zakresie opublikowanych we właściwych wojewódzkich dziennikach urzędowych. Publikacja przez resort finansów zbiorczej bazy danych następuje po zebraniu kompletu informacji do końca stycznia danego roku podatkowego. Należy podkreślić, że wyłącznym źródłem prawa w zakresie wysokości stawek podatku od nieruchomości, jak również obniżonych średnich cen skupu żyta i sprzedaży drewna obowiązujących na terenie danej gminy jest, stosownie do art. 87 ust. 2 wz. z art. 88 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, akt prawa miejscowego jakim jest uchwała rady gminy opublikowana we właściwym wojewódzkim dzienniku urzędowym. Tym samym zarówno publikowane obecnie bazy danych ze sprawozdania SP-1 lub jakiekolwiek inne bazy i zestawienia zawierające stawki podatków mogą stanowić jedynie materiał informacyjny i pomocniczy dla podatników. Należy również zauważyć, że część gmin podejmuje uchwały w sprawie wysokości stawek w podatku od nieruchomości lub obniżenia średnich cen skupu żyta i sprzedaży drewna w grudniu roku poprzedzającego rok podatkowy. Powyższa praktyka nie stoi w sprzeczności z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych, zgodnie z którym standardowy okres vacatio legis dla aktów normatywnych wynosi czternaście dni. Co więcej możliwe jest również podejmowanie przez rady gminy takich uchwał, o ile są one korzystne dla podatników, także w trakcie roku podatkowego. Powyższe uwarunkowania istotnie wpływają na możliwości czasowe publikowania zbiorczych danych. Jednocześnie informuję, że obecnie prowadzone są prace projektowe nad budową interfejsu graficznego do API informatycznego systemu sprawozdawczości budżetowej jednostek samorządu terytorialnego BeSTi@, dzięki któremu w przystępny sposób użytkownicy będą mogli pobierać i wizualizować wybrane sprawozdania jednostek samorządu terytorialnego, w tym sprawozdania SP-1 oraz przeprowadzać na tych danych podstawowe analizy. Powyższe działania stanowią formę ułatwienia dostępu do danych publicznych i zmierzają do poszerzenia grona użytkowników API systemu BeSTi@.

Ad 2.

Interpretacje indywidualne dotyczące podatku od nieruchomości wydawane przez wójtów, burmistrzów i prezydentów miast (tj. organy podatkowe właściwe w zakresie podatku od nieruchomości) są publikowane na stronach BIP poszczególnych jednostek samorządu terytorialnego. W systemie EUREKA w zakresie podatku od nieruchomości publikowane są natomiast interpretacje ogólne oraz mogą być publikowane objaśnienia podatkowe wydawane przez Ministra Finansów. System EUREKA powstał w ramach projektu prowadzonego przez Ministerstwo Finansów we współpracy z Krajową Informacją Skarbową w latach 2018-2021 i sfinansowanego ze środków Programu Operacyjnego Polska Cyfrowa. Celem projektu było usprawnienie funkcjonowania resortu finansów przez cyfryzację procesów back- office w obszarze wytwarzania, udostępniania i rozpowszechniania informacji na temat jednolitego i aktualnego stanowiska organów administracji skarbowej w zakresie sposobu interpretowania i stosowania przepisów prawa podatkowego i celnego. Powstanie systemu pozwoliło na utworzenie jednego, wspólnego narzędzia, zawierającego kompleksowy zbiór informacji na temat przepisów prawa podatkowego i celnego, wypracowanych przez jednostki resortu finansów, które w prosty i szybki sposób zapewnia dostęp do aktualnej informacji, zarówno pracownikom resortu, jak i interesariuszom zewnętrznym. Należy zauważyć, że możliwość publikacji interpretacji wydawanych przez jednostki samorządu terytorialnego nie była brana pod uwagę przy określaniu założeń projektu. Przyjęte założenia do projektu uwzględniały jedynie wybrane kategorie informacji skarbowych, które będą publikowane w systemie EUREKA, jak również wskazywały jednostki, których pracownicy będą mieli dostęp do wewnętrznego systemu. Nie uwzględniono w nich publikacji interpretacji indywidualnych dotyczących podatków i opłat lokalnych jak również rozszerzenia grupy użytkowników wewnętrznych o pracowników jednostek samorządu terytorialnego. Należy również podkreślić, że na etapie projektowania i składania zamówienia na system określone zostały wymagania w zakresie wydajności, pojemności i dostępności systemu, gdzie oszacowano m.in. ilość możliwych do rejestracji kont, zasady stabilnego działania systemu w oparciu o ilość aktywnych zalogowanych użytkownik itp. Przy szacowaniu tych liczb uwzględniano jedynie pracowników organów administracji skarbowej (IAS, US, MF, KIS). Rozszerzenie dostępu do wewnętrznej Eureki na choćby część pracowników samorządowych mogłoby wpłynąć negatywnie na stabilność i wydajność systemu, który już obecnie jest mocno eksploatowany. Dodatkowo należy podkreślić, że interpretacje indywidualne dotyczące podatku od nieruchomości nigdy nie były publikowane w systemach, których dane zostały zmigrowane do systemu EUREKA np. Systemie Informacji Podatkowej. Mając na względzie powyższe aktualnie nie jest możliwe publikowanie interpretacji indywidualnych dotyczących podatku od nieruchomości w systemie EUREKA, a kwestia stworzenia zbiorczej bazy interpretacji indywidualnych w zakresie podatku od nieruchomości wymaga przeprowadzenia szczegółowych analiz zarówno pod kątem zakresu interpretacji objętych takim obowiązkiem, umiejscowienia w przepisach prawa obowiązku ich przekazywania, jak i wyboru optymalnego narzędzia do ich gromadzenia.

Ad 3.

Na podstawie art. 14a §1 ustawy Ordynacja podatkowa Minister Finansów jest upoważniony z urzędu do wydawania objaśnień podatkowych dążąc do zapewniania jednolitego stosowania przepisów prawa podatkowego przez organy podatkowe. Objaśnienia podatkowe mają dla podatników znaczenie informacyjne oraz gwarancyjne. W przypadku informacji o niejednolitym stosowaniu przez organy podatkowe przepisów wprowadzonych ustawą z dnia 19 listopada 2024 r. o zmianie ustawy o podatku rolnym, ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz ustawy o opłacie skarbowej, Minister Finansów dokona analizy konieczności wydania objaśnień podatkowych.

Ad 4.

Aktualnie instalacje zapewniające możliwość użytkowania budynku zgodnie z jego przeznaczeniem są uznawane za element budynku, który jako przedmiot opodatkowania podlega opodatkowaniu od powierzchni użytkowej. Wartość tych instalacji dla wysokości zobowiązania podatkowego od budynku jest zatem podatkowo neutralna. W myśl przepisów ustawy o zmianie ustawy o podatku rolnym, ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz ustawy o opłacie skarbowej analogicznie – tak jak w obowiązującym stanie prawnym – przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości będzie budynek wraz z instalacjami (o ile je posiada) zapewniającymi możliwość jego użytkowania zgodnie z przeznaczeniem (projektowany art. 1a ust. 1 pkt 1 upol). Instalacje takie jak: instalacja elektroenergetyczna, wodociągowa, kanalizacyjna, cieplna, telekomunikacyjna, gazowa nie będą stanowiły odrębnego przedmiotu opodatkowania i nie będą w konsekwencji podlegały opodatkowaniu, gdyż podstawą opodatkowania budynku jest jego powierzchnia użytkowa. Należy zwrócić uwagę, że zakres/rodzaj instalacji mieszczących się w definicji budynku będzie zależny od jego przeznaczenia, np. budynek szpitala czy hali produkcyjnej ze względu na swoją specyfikę wymaga innych rodzajów instalacji (np. instalacja tlenowa w szpitalu) niż standardowy budynek. Maszyny nie są obecnie i nie będą przedmiotem podatku od nieruchomości. Na podstawie obowiązujących przepisów opodatkowaniu podlegają wyłącznie fundamenty pod maszyny, które wraz z maszynami stanowią całość użytkową. Analogiczne rozwiązanie jest zastosowane w nowo uchwalonych przepisach – budowlą będą m.in. fundamenty pod maszyny oraz urządzenia techniczne, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową (projektowany art. 1a ust. 1 pkt 2 lit. e upol).

Źródło: https://www.sejm.gov.pl