Interpelacja w sprawie zmiany systemu finansowania Filii Uniwersytetu w Białymstoku w Wilnie – Wydziału Ekonomiczno-Informatycznego
Zgłaszający: Janusz Kowalski
Adresat: minister klimatu i środowiska
Data wpływu: 08-10-2020
Data wysłania: 16-10-2020
Interpelacja w sprawie zmiany systemu finansowania Filii Uniwersytetu w Białymstoku w Wilnie – Wydziału Ekonomiczno-Informatycznego
Szanowny Panie Ministrze,
Dzięki wsparciu śp. Prezydenta RP prof. Lecha Kaczyńskiego i premiera Jarosława Kaczyńskiego w 2007 roku w Wilnie rozpoczął działalność Wydział Ekonomiczno-Informatyczny Uniwersytetu w Białymstoku. Była to pierwsza filia uczelni zagranicznej na Litwie. Powołanie wyższej uczelni, kształcącej młodzież w języku ojczystym było jednym
z najważniejszych postulatów mieszkających na Litwie Polaków. Był to również pierwszy zamiejscowy wydział uczelni polskiej poza granicami Polski. Działalność Wydziału Ekonomiczno-Informatycznego w Wilnie stanowi niewątpliwy sukces rządu polskiego w kwestii rozwiązywania oczekiwań Polaków na Litwie. Podjęcie inicjatywy uruchomienia jednostki organizacyjnej naszej Uczelni w Wilnie było podyktowane licznymi prośbami Polaków na Litwie,
w szczególności Stowarzyszenia Naukowców Polaków Litwy, Związku Polaków na Litwie oraz „Macierzy Szkolnej”.
Środowiska polonijne od wielu lat zabiegały o umożliwienie polskiej młodzieży kształcenia w ojczystym języku, poznawania kultury i tradycji polskich, a jednocześnie podwyższenia wskaźnika wyższego wykształcenia wśród mniejszości polskiej, który w chwili obecnej jest dwukrotnie niższy w porównaniu ze średnią krajową na Litwie.
Każdego roku ponad stu absolwentów polskich szkół na Litwie podejmuje studia na kierunku: ekonomia I i II stopnia, informatyka czy europeistyka. W latach 2007-2020 Wydział ukończyło około ośmiuset absolwentów, którzy zasilili lokalny rynek pracy i wzmocnili polską inteligencję na Litwie. Jednocześnie są mocno zakorzenieni w tym kraju, z którym wiążą swoją przyszłość. W czasach, gdy emigracja stanowi jeden z najważniejszych problemów współczesnej Litwy, jest to warte odnotowania. W roku akademickim 2020/2021 w Wilnie studiuje 225 studentów.
Zwracam się z wnioskiem o wprowadzenie zmian w Załączniku nr 1 Sposób podziału dla publicznych uczelni akademickich nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego i nauki części zasadniczej środków finansowych na utrzymanie i rozwój potencjału dydaktycznego, w tym kształcenie studentów na studiach stacjonarnych, utrzymanie i rozwój uczelni, w tym domów i stołówek studenckich, oraz realizację inwestycji w obszarze działalności dydaktycznej, rozwój zawodowy pracowników uczelni, a także na utrzymanie i rozwój potencjału badawczego, w tym prowadzenie działalności naukowej, realizację inwestycji w obszarze działalności badawczej, kształcenie w szkole doktorskiej oraz komercjalizację wyników działalności naukowej oraz know-how związanego z tymi wynikami do Rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 9 września 2019 r. w sprawie sposobu podziału środków finansowych na utrzymanie i rozwój potencjału dydaktycznego oraz potencjału badawczego znajdujących się w dyspozycji ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego i nauki oraz na zadania związane z utrzymaniem powietrznych statków szkolnych
i specjalistycznych ośrodków szkoleniowych kadr powietrznych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1838) w następujący sposób:
1) w pkt 2 składniki otrzymują brzmienie:
- „Lsk,i − oznacza liczbę studentów studiów stacjonarnych na k-tym kierunku, poziomie i profilu w i-tej publicznej uczelni akademickiej, łącznie z osobami niebędącymi obywatelami polskimi uprawnionymi do podejmowania i odbywania studiów na zasadach obowiązujących obywateli polskich, według stanu na dzień 31 grudnia roku poprzedzającego rok przyznania subwencji,”
- „Lbki − oznacza liczbę studentów studiów stacjonarnych nieprzypisanych do kierunku studiów w i-tej publicznej uczelni akademickiej, łącznie z osobami niebędącymi obywatelami polskimi uprawnionymi do podejmowania i odbywania studiów na zasadach obowiązujących obywateli polskich, według stanu na dzień 31 grudnia roku poprzedzającego rok przyznania subwencji.”
W poprzednim systemie finansowania uczelni studenci studiujący w Filii Uniwersytetu w Białymstoku w Wilnie Wydział Ekonomiczno-Informatyczny, byli uwzględniani w algorytmie dotacyjnym zarówno do składnika studencko-doktoranckiego, jak i do składnika umiędzynarodowienia, przez co działalność Wydziału była finansowana z dotacji stacjonarnej.
Wraz z wejściem w życie ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce oraz wyżej przywołanego rozporządzenia studenci studiujący w Filii Uniwersytetu w Białymstoku w Wilnie nie są już uwzględniani we wskaźniku studenckim,
a jedynie w składniku umiędzynarodowienia.
Z uwagi na konstrukcję algorytmu podziału środków finansowych określonego w/w rozporządzeniu i przypisanych
w nim wag poszczególnych składników tego algorytmu Filia Uniwersytetu w Białymstoku w Wilnie generuje coraz mniejsze przychody z tytułu subwencji podstawowej. W 2018 roku Wydział Ekonomiczno-Informatyczny w Wilnie stanowił w algorytmie dotacyjnym (bez uwzględnienia stałej przeniesienia) 4,73%, natomiast w chwili obecnej 2-3% udziału w pozyskiwanej subwencji. Dodatkowo studenci wileńscy nie są uwzględniani w składniku studenckim, natomiast liczą się do wskaźnika SSR. Podkreślić należy, że Filia w Wilnie jest jednostką nastawioną wyłącznie na działalność dydaktyczna skierowaną do mniejszości polskiej na Litwie.
Proponowane zmiany w składniku studenckim polegające na zastąpieniu: w składniku Lsk,i wyrazów „z wyłączeniem cudzoziemców” na „łącznie z osobami niebędącymi obywatelami polskimi uprawnionymi do podejmowania
i odbywania studiów na zasadach obowiązujących obywateli polskich” oraz w składniku Lbki wyrazów „z wyłączeniem cudzoziemców” na „łącznie z osobami niebędącymi obywatelami polskimi uprawnionymi do podejmowania
i odbywania studiów na zasadach obowiązujących obywateli polskich”, pozwolą na uwzględnienie studentów filii zagranicznych polskich uczelni w składniku studenckim.
W związku z powyższym, zwracam się do Pana Ministra z pytaniem, czy w/w wniosek dotyczący zmiany systemu finansowania Filii Uniwersytetu w Białymstoku w Wilnie Wydziału Ekonomiczno-Informatycznego, zostanie przez Pana Ministra zaakceptowany?
Odpowiedź:
Odpowiadający: Grzegorz Wrochna – podsekretarz stanu w Ministerstwie Nauki i Szkolnictwa Wyższego
Data wpływu: 29-10-2020
Źródło na stronie Sejmu RP:
