Wniosek do Trybunału Konstytucyjnego

Pierwszy wniosek posła Janusza Kowalskiego do Trybunału Konstytucyjnego, złożony z poparciem Prezesa Prawa i Sprawiedliwości Jarosława Kaczyńskiego oraz Przewodniczącego Klubu Parlamentarnego Prawa i Sprawiedliwości Mariusza Błaszczaka razem z posłem Krzysztofem Szczuckim.

Wniosek grupy posłów na Sejm RP z Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość do Trybunału Konstytucyjnego w sprawie stwierdzenia, że art. 197§ 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. kodeks wyborczy jest niezgodny z art. 32 ust. 1 i 2 w związku z art. 62 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 96 ust. 2 Konstytucji RP.

Przedmiotem wniosku jest art. 197 § 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy (Dz. U. z 2023 r., poz. 2408 z późn. zm.). Kwestionowany przepis pozwala na udział komitetów wyborczych utworzonych przez wyborców zrzeszonych w zarejestrowanych organizacjach mniejszości narodowych w podziale mandatów, bez konieczności przekroczenia progów wyborczych, o których mowa w art. 196 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy, czyli progu 5% głosów ważnie oddanych w skali kraju.  

Naruszenie konstytucyjnej zasady równości (art. 32 ust. 1 Konstytucji RP) w kontekście prawa wyborczego do Sejmu (art. 62 ust. 1 Konstytucji RP) wynika z faktu odmiennego traktowania głosów oddanych na komitety wyborcze mniejszości narodowych, o których mowa w art. 197 § 1 Kodeksu wyborczego i pozostałe komitety wyborcze. Głosy oddane na komitety wyborcze, które nie osiągną progu 5%, nie będą miały wpływu na skład Sejmu, podczas gdy głosy oddane na komitety mniejszości, które nie przekroczą progu 5%, mogą stanowić podstawę uzyskania mandatów poselskich. Wyborcy, którzy oddadzą głosy na komitety, które nie przekroczą progu, nie będą posiadać swojej reprezentacji w Sejmie, inaczej niż wyborcy głosujący na komitety mniejszości narodowych. Art. 197 § 1 skutkuje zatem naruszeniem konstytucyjnej zasady równości w odniesieniu do czynnego prawa wyborczego do Sejmu RP (art. 32 ust. 1 w związku z art. 62 ust. 1 Konstytucji). Formalnie siła głosu oddanego na komitety wyborcze utworzone przez wyborców zrzeszonych w zarejestrowanych organizacjach mniejszości narodowych oraz wyborców głosujących na pozostałe komitety wyborcze jest taka sama. Jednak ze względu na fakt braku wymogu osiągnięcia 5% progu przez komitety wyborcze utworzone przez wyborców zrzeszonych w zarejestrowanych organizacjach mniejszości narodowych realna wartość głosu oddanego na taki komitet może okazać się znacznie silniejsza niż na inne komitety, które w skali kraju uzyskały taką samą albo większą liczbę głosów, ale ze względu na brak zwolnienia z wymogu osiągnięcia 5% nie weszły do Sejmu. W przypadku braku osiągnięcia progu 5% głosów w skali kraju, głosy oddane na komitety mniejszości narodowych liczone są z naruszeniem zasady równości.  

Art. 197 § 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy narusza zasadę równości i proporcjonalności wyborów. Zasada proporcjonalności wyborów oznacza, że skład Sejmu odpowiadać powinien poparciu uzyskanemu w trakcie wyborów przez poszczególne komitety wyborcze i osoby na listach wyborczych. Naruszenie zasady proporcjonalności wynika z faktu wyłączenia uczestnictwa komitetów mniejszości w podziale miejsc w Sejmie bez względu na liczbę głosów uzyskanych w kraju. Oznacza to, że kandydaci z list komitetów mniejszości mogą zostać wybrani, nawet jeśli komitety te uzyskają kilkaset razy mniejsze poparcie niż inne komitety wyborcze. Ukształtowanie składu Sejmu z pominięciem przedstawicieli komitetów, które uzyskały poniżej 5% głosów w skali kraju, ale z uwzględnieniem przedstawicieli komitetów mniejszości, które również nie przekroczyły tego progu narusza zasadę proporcjonalności wyborów (art. 96 ust. 2 Konstytucji RP).  

Janusz Kowalski, Poseł na Sejm RP 👍

Bądźmy w kontakcie:
▶ YouTube,
▶ Facebook
▶ Tik Tok
▶ Twitter
▶ Threads
▶ Instagram
▶ Linkedin
👉 NAPISZ DO MNIE: kontakt@januszkowalski.pl