Program finansowo-podatkowy

Przedstawiam założenia programowe pozytywnych zmian w obszarze finansowo-podatkowym, które będę inicjował i popierał w Sejmie RP.

Przeprowadzimy pierwszą od 1989 roku kompleksową przebudowę polskiego systemu podatkowego. Nie kolejną nowelizację, nie łatanie dziur. Napiszemy od nowa kluczowe ustawy podatkowe i zbudujemy administrację, która je obsłuży automatycznie.

Jądrem tej przebudowy będzie Administracja Podatkowa 3.0: system, w którym podatki liczą się same. Ten model wdrażają już czołowe państwa OECD i odwraca on relację między państwem a obywatelem. Zamiast „podatnik liczy, urząd kontroluje” będzie „system wylicza, podatnik zatwierdza”. Każda z nowych ustaw będzie pisana tak, żeby administracja mogła ją obsłużyć automatycznie, a obywatel i przedsiębiorca nie musieli zatrudniać armii doradców do zrozumienia prawa.

Nowe ustawy, które przygotujemy:

• podatek dochodowy dla obywateli – prosty, prorodzinny i prooszczędnościowy, z PIT 0% dla rodzin 2+, wyższym progiem podatkowym, zwolnieniem zysków kapitałowych do limitu oraz gruntownie uproszczonym ryczałtem;

• Proinwestycyjny Podatek od Przepływów (PPP) – w miejsce archaicznego CIT; każda złotówka zainwestowana w firmę pomniejsza podatek natychmiast, koniec wieloletniej amortyzacji i karania za rozwój;

• nowa ustawa VAT – radykalne uproszczenie, obniżenie obciążeń, automatyczne rozliczenia i zwroty;

• nowy system akcyzowy – szczelność i prostota zamiast dublowania danych i biurokracji;

• reforma podatku od nieruchomości – koniec z karaniem firm za modernizację i inwestowanie;

• ramy prawne dla kryptoaktywów – proste wdrożenie MiCA bez restrykcji ponad unijne minimum.

Każda z tych ustaw powstanie w ścisłej współpracy z przedsiębiorcami, samorządami i środowiskiem naukowym. Nie zamkniemy się w gabinetach, lecz otworzymy proces legislacyjny na realne konsultacje z tymi, których te przepisy dotyczą.

Patrzymy na system podatkowy nie od strony fiskalnej, tylko od strony rozwoju. Proste podatki, które się same rozliczają, powinny być standardem, a Polacy mają prawo tego oczekiwać od swojego państwa.

Filar 1. Administracja Podatkowa 3.0: podatki liczą się same

Co to zmienia dla obywatela i firmy?
Płacenie podatków przestanie być obowiązkiem na pół etatu. Stanie się usługą działającą w tle codziennych czynności. Zasada jest prosta: system oblicza, podatnik zatwierdza, urząd realizuje. Każdy obywatel i firma zyskają własnego Opiekuna Podatkowego, cyfrowego asystenta, który przygotuje rozliczenie, poinformuje o ulgach i uprzedzi o ryzyku. Dla obywateli oznacza to koniec wypełniania niezrozumiałych formularzy i eliminację ryzyka pomyłki. Państwo przestanie marnować zasoby na ślepe kontrole, kierując je wyłącznie tam, gdzie algorytmy wykryją realne zagrożenia. Żelazna zasada „jedna informacja, jeden raz” zakończy absurd wielokrotnego raportowania tych samych danych: system sam pobierze je z rejestrów publicznych.

Jak to działa w praktyce: system liczy, podatnik zatwierdza, bank realizuje
Rozliczenie nastąpi bezpośrednio w systemach używanych na co dzień: w programach księgowych i bankowości. Przedsiębiorca otrzyma gotową propozycję rozliczenia, wyraźnie rozróżniającą dane pobrane z rejestrów od tych wymagających decyzji. Wprowadzimy jasny podział odpowiedzialności: państwo zagwarantuje stabilność reguł, dostawcy IT jakość narzędzi, a podatnik rzetelność danych źródłowych. Płatność również ulegnie automatyzacji: zatwierdzenie deklaracji wygeneruje w banku gotowy, bezpieczny przelew, eliminując ryzyko błędów w numerach kont czy kwotach.

Jeden przelew: koniec żonglowania przelewami do urzędów
Zatwierdzenie rozliczenia automatycznie wygeneruje jedno zbiorcze żądanie płatności obejmujące zarówno podatki, jak i składki na ubezpieczenia społeczne. System sam rozdzieli środki między właściwe instytucje i tytuły: urząd skarbowy, ZUS, samorząd. Firma wykonuje jeden przelew zamiast pilnowania osobnych terminów, kwot i rachunków dla każdej daniny. Dla obywateli rozszerzymy mechanizm znany z rocznego PIT-u na pozostałe zobowiązania — podatek od nieruchomości czy dopłaty do składek zdrowotnych — tak by każde rozliczenie z państwem sprowadzało się do jednego kliknięcia.

Prawo jako Kod: koniec chaosu interpretacyjnego
Zamiast obecnego chaosu interpretacyjnego wprowadzimy zasadę „Prawo jako Kod”. Każdy istotny przepis będzie publikowany w dwóch wersjach: jako tekst prawny oraz jako gotowy algorytm do wdrożenia w systemach IT. Firmy przestaną ponosić koszty zgadywania intencji ustawodawcy, a rozliczenia staną się łatwe do weryfikacji.

Karta praw podatnika cyfrowego
Automatyzacja bez zabezpieczeń to zagrożenie, nie postęp. Dlatego wprowadzimy „Kartę praw podatnika cyfrowego”. Kluczowe decyzje nigdy nie będą podejmowane wyłącznie przez algorytm, zawsze zapewnimy prawo do rozpatrzenia sprawy przez człowieka i prostej, cyfrowej ścieżki odwoławczej. Podatnik zachowa też pełną kontrolę nad danymi: będzie widział historię dostępu urzędników do swoich akt, a papierowe upoważnienia zastąpi wygodnym panelem zarządzania e-pełnomocnictwami dla księgowych.

Nowa relacja z podatnikiem: mediacja i realna ochrona praw
Zmienimy kulturę relacji na linii urząd-obywatel. Wprowadzimy mediację podatkową jako standardowy, szybki sposób rozwiązywania sporów, co pozwoli uniknąć wieloletnich batalii sądowych i eskalacji konfliktów. Nad bezpieczeństwem podatników czuwać będzie niezależny Rzecznik Praw Podatnika, organ wyposażony w realne uprawnienia do interwencji w indywidualnych sprawach oraz blokowania szkodliwych praktyk urzędniczych. Dzięki temu państwo przestanie być przeciwnikiem, a stanie się arbitrem dążącym do wyjaśnienia stanu faktycznego.

Inteligentna kontrola: koniec paraliżu firm
Kontrola skarbowa stanie się precyzyjną analizą danych, a nie uciążliwym „nalotem” na firmę. Zakończymy praktykę przewlekłego blokowania rachunków i działalności gospodarczej pod pretekstem weryfikacji. Działania urzędu będą inicjowane wyłącznie tam, gdzie systemy analityczne wykryją wysokie ryzyko nadużyć. Priorytetem stanie się szybkie wyjaśnienie wątpliwości i korekta błędu, a nie karanie. Podatnik otrzyma natychmiastową informację o zakresie kontroli, a państwo przestanie przerzucać na niego ciężar udowadniania własnej niewinności.

Współpraca zamiast ścigania: partnerskie podejście do rosnących firm
Polskie firmy średnie i duże, które rosną i wchodzą na nowe rynki, potrzebują przewidywalnego partnera po stronie państwa, a nie kolejnego źródła ryzyka. Dziś administracja skarbowa traktuje rosnącą firmę jak łatwy cel: większe obroty oznaczają częstsze kontrole, a nie lepszą obsługę. Odwrócimy tę logikę. Firmom, które dobrowolnie otworzą swoje rozliczenia i będą współpracować z administracją, zagwarantujemy pewność interpretacji, dedykowanego opiekuna po stronie urzędu i szybkie rozstrzyganie wątpliwości. Doświadczenia wielu krajów OECD, które wdrożyły model partnerskiego nadzoru, potwierdzają: przejrzysta współpraca podnosi rzetelność podatkową skuteczniej niż zaostrzanie kar. Dedykowany opiekun będzie znał realia branży — rozumiał, że deweloper powołuje spółkę celową na każdą inwestycję, a firma technologiczna rozlicza koszty inaczej niż sieć handlowa. Koniec z decyzjami zapadającymi w oderwaniu od praktyki biznesowej. Chcemy, żeby polska firma myślała o ekspansji, a nie o tym, jak przetrwać kolejną kontrolę.

Przejrzystość oceny: podatnik wie, gdzie stoi
Skoro państwo automatycznie pobiera i analizuje dane, podatnik ma prawo wiedzieć, co z tej analizy wynika. Wprowadzimy system informacji zwrotnej, który pokaże przedsiębiorcy obszary wymagające uwagi — zanim pojawi się kontrola. To odwrócenie logiki: administracja nie tylko typuje ryzyka, ale pomaga je eliminować. Podatnik otrzyma przejrzystą informację o swoim statusie zgodności podatkowej i wskazówki, gdzie warto poprawić procesy. Firma, która osiągnie jasno określony poziom zgodności, automatycznie zyska dostęp do form współdziałania z administracją — bez wniosków i zbędnej biurokracji. To zmiana filozofii: państwo nagradza rzetelność zamiast zmuszać do udowadniania dobrej woli w długich procedurach.

Ekosystem narzędzi: jakość i suwerenność technologiczna
Rynek oprogramowania podatkowego zacznie konkurować jakością usług, a nie umiejętnością interpretacji przepisów. Oddzielimy publiczne standardy od konkretnych aplikacji, co zapobiegnie monopolom i otworzy rynek. Dla polskiego sektora IT to otwarcie nowego rynku: otwarte standardy pozwolą rodzimym firmom konkurować z globalnymi gigantami, zatrzymując kapitał i kompetencje w Polsce. To realne wzmocnienie suwerenności technologicznej kraju.

Dokończenie budowy profesjonalnego KAS: kto to poprowadzi
Administracja Podatkowa 3.0 wymaga instytucji zdolnej ją wdrożyć. Utworzenie Krajowej Administracji Skarbowej w 2017 roku było jedną z naszych najważniejszych reform. Teraz czas ją dokończyć. Administracja skarbowa nie może być zakładnikiem bieżącej polityki, lecz musi działać jako profesjonalna, stabilna instytucja. Wydzielimy KAS z Ministerstwa Finansów jako niezależny urząd centralny, wzorując się na rozwiązaniach stosowanych w czołowych państwach OECD. Ministerstwo skoncentruje się na polityce podatkowej i legislacji. KAS skoncentruje się na operacjach: poborze podatków, kontroli, obsłudze podatnika i wdrażaniu Administracji Podatkowej 3.0. Na czele KAS stanie profesjonalista wyłoniony w oparciu o kompetencje, a nie klucz polityczny. Rozdzielenie obu funkcji podniesie jakość zarówno stanowionego prawa, jak i codziennej pracy aparatu skarbowego.

Trzy lata do celu: harmonogram wdrożenia
Pełną transformację administracji podatkowej zgodnie z modelem Administracji Podatkowej 3.0 zrealizujemy w trzech latach. Od pierwszego dnia powołamy dedykowany zespół wdrożeniowy. W pierwszym roku opracujemy wspólny model danych i uruchomimy Prawo jako Kod dla kluczowych ustaw podatkowych. W drugim roku wdrożymy certyfikację oprogramowania podatkowego i automatyczne wypełnianie deklaracji VAT dla firm, otwierając przy tym nowy rynek dla polskich firm technologicznych. W trzecim roku uruchomimy pełne automatyczne rozliczenia dla obywateli i przedsiębiorców oraz system jednego przelewu. Żaden element nie stanie się obowiązkowy bez wcześniejszych publicznych testów, a każda nowa ustawa podatkowa wejdzie w życie z odpowiednim vacatio legis (okresem przejściowym), dając firmom i obywatelom czas na przygotowanie.

Stabilność prawa to warunek zaufania. Dla każdego kluczowego podatku (PIT, PPP, VAT, akcyzy) opublikujemy mapę podatkową: dokument określający ramy obowiązywania przepisów na kilka lat do przodu, z jasnym harmonogramem ewentualnych zmian i zakazem zaskakiwania podatników nowelizacjami w ciągu roku. Każda zmiana podatkowa będzie poprzedzona oceną skutków fiskalnych, w tym wpływu na budżet państwa, dochody samorządów i koszty dostosowania po stronie firm. Wdrożenie nowych przepisów wymagać będzie przeglądu i dostosowania powiązanych aktów prawnych, tak by reforma była spójna, a nie punktowa.

Filar 2. Proste podatki, więcej inwestycji

Podatek dochodowy dla obywateli
Napiszemy nową ustawę o podatku dochodowym dla obywateli, prostą i zrozumiałą dla każdego. Zastąpi ona obecny gąszcz przepisów jednym spójnym aktem prawnym, który zamiast karać za pracowitość, wesprze polskie rodziny i zachęci do budowania oszczędności. Jej fundamenty:

• Rodzina: PIT 0% dla rodzin 2+
  Wprowadzimy zerowy PIT do kwoty 160 tys. zł rocznie dla każdego rodzica, który wychowuje dwoje lub więcej dzieci. Rozwiązanie to obejmie szeroką grupę obywateli: rodziny z dziećmi małoletnimi, z dziećmi posiadającymi orzeczenie o niepełnosprawności, a także z uczącą się młodzieżą do 25. roku życia. Cały proces obsługi ulgi będzie w pełni zautomatyzowany. System samodzielnie zweryfikuje spełnienie warunków, pobierając niezbędne informacje z rejestru PESEL oraz z baz danych dotyczących edukacji lub niepełnosprawności dziecka. Podatnik otrzyma gotowe, wstępnie wypełnione rozliczenie z jasno naliczoną ulgą.

• Ulga na opiekę nad dzieckiem: wsparcie pracujących rodziców
  Wprowadzimy odliczenie kosztów opieki nad dzieckiem do lat 6, obejmujące żłobek, przedszkole i opiekę zorganizowaną. Ulga będzie przysługiwać pracującym rodzicom i zostanie w pełni zautomatyzowana: system pobierze dane o zapisaniu dziecka do placówki i sam naliczy należne odliczenie, bez papierowych wniosków. To rozwiązanie łączy politykę prorodzinną z aktywizacją zawodową i ogranicza szarą strefę w opiece nad dziećmi.

• Praca i awans: wyższy drugi próg podatkowy
  Aby praca i ambicja były realnie premiowane, podniesiemy drugi próg podatkowy do kwoty 160 tys. zł, co ograniczy zniechęcającą „karę” za awans czy wyższe zarobki. Rozwiązanie to zostanie zintegrowane ze zwolnieniem PIT dla rodzin: system automatycznie uwzględni przysługujące ulgi, a następnie zastosuje nowy limit, przedstawiając podatnikowi gotowe, optymalne rozliczenie. Dzięki temu obywatele zyskają pewność, że ich rozwój zawodowy opłaca się finansowo. Skutki fiskalne zmian w PIT, w tym wpływ na dochody samorządów, zostaną skompensowane w ramach reformy systemu udziałów w podatkach centralnych.

• Oszczędności: zwolnienie z podatku od zysków kapitałowych do limitu
  Wspierając budowę prywatnego kapitału Polaków, wprowadzimy zwolnienie z podatku od zysków kapitałowych do kwoty 160 tys. zł rocznie, obejmujące najpopularniejsze formy oszczędzania i inwestowania. To rozwiązanie zapewni równy dostęp do mechanizmów budowania dobrobytu, a zmieni też sposób rozliczeń: państwo, w oparciu o dane z instytucji finansowych, automatycznie przygotuje kompletne zeznanie, zdejmując z podatnika obowiązek ręcznego sumowania transakcji.

• Seniorzy: realna ulga na leki 65+
  Przekształcimy ulgę na leki w realne, automatyczne wsparcie dla każdego seniora powyżej 65. roku życia, zastępując niekorzystny próg miesięczny sprawiedliwym limitem rocznym, uwzględniającym nieregularność wydatków zdrowotnych. Znosimy biurokrację: likwidujemy wymóg posiadania orzeczeń oraz konieczność gromadzenia papierowych faktur, ponieważ system, wykorzystując dane o e-receptach, samoczynnie naliczy należne odliczenia.

• Zniesienie PCC dla zwykłych życiowych transakcji
  Całkowicie zniesiemy PCC dla obywateli, uwalniając codzienne transakcje życiowe, takie jak zakup mieszkania na własne potrzeby, używanego samochodu czy umowy pożyczki, od archaicznej daniny. Jednocześnie utrzymamy to obciążenie dla profesjonalnych graczy rynkowych, w tym funduszy inwestycyjnych i podmiotów spekulujących nieruchomościami. Dzięki temu podatek przestanie uderzać w zwykłych ludzi, a stanie się precyzyjnym narzędziem ograniczającym spekulację i stabilizującym rynek, oddzielając zwykłe potrzeby życiowe od biznesowego obrotu. Ubytek dochodów samorządów z tytułu zniesienia PCC dla obywateli zostanie w pełni skompensowany w ramach nowego systemu podziału wpływów podatkowych.

Proinwestycyjny Podatek od Przepływów (PPP): nowy podatek dla firm

Diagnoza: obecny CIT jako hamulec inwestycji i źródło chaosu
Polska gospodarka cierpi na chronicznie niski poziom inwestycji prywatnych, a obecny system podatkowy utrwala tę stagnację. Konstrukcja CIT stała się barierą rozwojową: restrykcyjne zasady amortyzacji sprawiają, że firmy inwestujące w fabryki realnie tracą znaczną część wyłożonego kapitału.

Obecne przepisy tworzą nierówność: odsetki płacone bankowi obniżają podatek, ale dywidenda wypłacana właścicielom już nie. W rezultacie system podatkowy mówi przedsiębiorcy wprost: „bardziej opłaca ci się wziąć kredyt i płacić bankom, niż angażować kapitał własny lub inwestorów”. Przez to firmy są sztucznie wpychane w długi i skomplikowaną inżynierię finansową. To z kolei zmusza państwo do ciągłego łatania dziur i mnożenia przepisów uszczelniających. Powstaje w ten sposób spirala legislacyjna: zamiast stabilności przedsiębiorcy toną w gąszczu zmieniających się interpretacji i sporów z urzędem o to, co można uznać za koszt, a co nie. Premiuje to nie innowacyjność, lecz armię prawników i kreatywną księgowość.

Rozwiązanie: PPP, podatek od realnych przepływów
Zastąpimy archaiczny CIT nowym Proinwestycyjnym Podatkiem od Przepływów, opartym na modelu DBCFT (Destination-Based Cash Flow Tax), analizowanym przez czołowe ośrodki polityki podatkowej i poważnie rozważanym w reformach w USA i Wielkiej Brytanii. To polska adaptacja tego modelu, dostosowana do naszych realiów. Zasada: każda inwestycja w rozwój firmy będzie pomniejszała podatek w momencie jej poniesienia. Zamiast wieloletniej amortyzacji, przedsiębiorca odliczy 100% wydatków „tu i teraz”. Firma odzyskuje pieniądze wtedy, gdy najbardziej ich potrzebuje, czyli w momencie inwestycji, co odblokuje potencjał polskich firm.

Wprowadzimy równe traktowanie każdego pieniądza. Skończymy z dyskryminacją kapitału własnego: finansowanie rozwoju z zysków czy wkładu udziałowców stanie się podatkowo tak samo opłacalne, jak finansowanie kredytem. To impuls dla polskiego rynku kapitałowego, który stanie się atrakcyjniejszym miejscem lokowania i pozyskiwania funduszy na rozwój. Firma nie będzie już musiała zadłużać się „dla podatków”. Decyzja o kredycie będzie wynikać wyłącznie z biznesplanu, co uzdrowi finanse przedsiębiorstw i pozwoli im budować trwałe bezpieczeństwo finansowe.

Dodatkowo, oparcie opodatkowania na miejscu sprzedaży uczyni system odpornym na wyprowadzanie zysków za granicę, skomplikowane struktury optymalizacyjne stracą rację bytu. Prosta konstrukcja podatku pozwoli go zautomatyzować: administracja przygotuje wstępne rozliczenie, a przedsiębiorca jedynie je zatwierdzi.

PPP jest podatkiem zaprojektowanym z myślą o firmach, które wytwarzają, budują i inwestują w Polsce. Sektor finansowy, w tym banki, działa w innej logice i wymaga odrębnych zasad opodatkowania. Opracujemy dla niego rozwiązanie, które zapewni sprawiedliwy udział instytucji finansowych w finansowaniu państwa i jednocześnie będzie przeciwdziałać nadmiarowym marżom osiąganym kosztem kredytobiorców i przedsiębiorców.

Ulga na start: bezpieczny debiut w biznesie
Dla nowych firm oraz osób legalizujących drobną działalność wprowadzimy przejrzystą „ulgę na start”. Państwo usunie bariery wejścia, eliminując obciążenia podatkowe i biurokratyczne w krytycznym, początkowym okresie istnienia firmy. Zasady będą jasne od pierwszego dnia, bez konieczności występowania o interpretacje. Nowy przedsiębiorca ma budować firmę, nie studiować przepisy.

Prosty ryczałt z ulgami prorodzinnymi
Przywrócimy ryczałtowi jego pierwotną funkcję prostego i bezpiecznego podatku dla mikroprzedsiębiorców poprzez radykalne ograniczenie i ujednolicenie liczby stawek oraz jasne przypisanie ich do odpowiednich typów działalności, co wyeliminuje ryzyko sporów interpretacyjnych. Zniesiemy też bariery dla rodzin: przedsiębiorcy na ryczałcie uzyskają pełny dostęp do ulg prorodzinnych. System automatycznie naliczy należne odliczenia lub zwroty, gwarantując ciągłość wsparcia nawet w przypadku zmiany formy opodatkowania w trakcie roku. Proces będzie automatyczny, a właściciele firm będą mogli skupić się na rozwoju biznesu zamiast na biurokracji. Przedsiębiorcy prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą zachowają pełny dostęp do ulg prorodzinnych i prooszczędnościowych, niezależnie od wybranej formy opodatkowania.

Nowa ustawa VAT

Niższe obciążenia VAT: przestrzeń dla obywateli i firm
Stworzymy warunki do trwałego obniżenia obciążeń VAT, co bezpośrednio przełoży się na niższe koszty życia i prowadzenia działalności. Przestrzeń fiskalną na obniżkę stawki zapewni zastąpienie ślepych kontroli inteligentną analizą ryzyka. Algorytmy analityczne pozwolą precyzyjnie izolować rzeczywiste nadużycia, finansując ulgę dla podatników poprzez skuteczną eliminację oszustw, bez nękania uczciwych przedsiębiorców zbędną biurokracją.

Nowa, uproszczona ustawa VAT: koniec łatania
Zakończymy wieloletni chaos legislacyjny, zastępując obecną, wielokrotnie nowelizowaną ustawę zupełnie nową, spójną kodyfikacją VAT. Zamiast kolejnych doraźnych poprawek, wprowadzimy przejrzysty akt prawny, który radykalnie ograniczy liczbę wyjątków, usunie skomplikowane definicje warunkowe i wyeliminuje pułapki interpretacyjne. Cel jest jednoznaczny: przepisy mają stać się logiczne i zrozumiałe dla przedsiębiorcy, uwalniając go od konieczności zatrudniania armii doradców do oceny typowych zdarzeń gospodarczych.

Nowa ustawa VAT powstanie w standardzie „Prawo jako Kod”: programy księgowe będą automatycznie interpretować skutki podatkowe transakcji, dając firmom pewność co do poprawności rozliczeń. Państwo weźmie odpowiedzialność za precyzję reguł i nie powtórzy błędów z wdrożenia KSeF. Każdy nowy system przejdzie publiczne testy przed obowiązkowym uruchomieniem.

Automatyzacja rozliczeń i zwrotów: mniej korekt, mniej stresu
Uprościmy sposób rozliczania podatku VAT przez automatyzację. Deklaracje podatkowe staną się standardowo propozycjami przygotowanymi przez system, a podatnik będzie miał za zadanie jedynie ich weryfikację i zatwierdzenie. Zamiast ręcznego przepisywania danych przedsiębiorca otrzyma gotowe do akceptacji rozliczenie podatkowe, co ograniczy liczbę błędów i stres związany z ewentualnymi korektami. W sytuacji, gdy system wykryje rozbieżności, podatnik otrzyma natychmiastową i precyzyjną informację dotyczącą problemu wraz z możliwością szybkiego wyjaśnienia lub poprawienia danych. Państwo przestanie stosować automatyczne sankcje, takie jak rutynowe wstrzymanie zwrotów podatku i zastąpi je procedurami szybkiego wyjaśniania realnych kwestii spornych.

Zwroty VAT będą przyznawane terminowo i automatycznie wszędzie tam, gdzie ryzyko jest niskie, a podatnik spełnia jasne kryteria. Ograniczymy uznaniowość i wprowadzimy zasadę, że decyzje o wstrzymaniu zwrotu wymagają szczegółowego uzasadnienia oraz precyzyjnego określenia zakresu wątpliwości. To pozwoli na wyeliminowanie przypadkowych decyzji administracyjnych i zapewni przedsiębiorcom przewidywalność rozliczeń.

Szczelność i odpowiedzialność: precyzja zamiast nękania
Zastąpimy model masowych, uciążliwych kontroli inteligentną analizą ryzyka opartą na danych. Działania skarbowe będą celowane wyłącznie w rzeczywiste nadużycia, co zapewni uczciwym firmom święty spokój i swobodę działania. Rozwiniemy mechanizmy ochronne (jak podzielona płatność VAT) tak, by stały się gwarancją bezpieczeństwa: przedsiębiorca, który dochowa należytej staranności w oparciu o systemy państwowe, będzie w 100% chroniony przed odpowiedzialnością za nieuczciwość kontrahentów.

Kładziemy kres praktykom, w których państwo wdraża systemy IT bez przygotowania, a konsekwencje ponoszą przedsiębiorcy. Przyjmiemy za standard, że państwo nie może karać podatnika za błędy własnej infrastruktury. W przypadku awarii serwerów rządowych przedsiębiorca automatycznie uzyska ochronę prawną i jasną procedurę awaryjną.

Nowy system akcyzowy: szczelność, prostota i koniec dublowania danych
Zbudujemy nowoczesny system poboru i kontroli akcyzy, integrując systemy skarbowe z państwowymi rejestrami i ZUS. Uprościmy obowiązki sprawozdawcze, żeby legalne firmy mogły konkurować na równych zasadach zamiast tonąć w biurokracji. Dzięki temu państwo zyska narzędzia do błyskawicznego wykrywania nadużyć i eliminowania szarej strefy, co zapewni ochronę i równe warunki konkurencji dla legalnie działających firm. Decyzje w sprawach akcyzowych staną się szybsze i w dużej mierze zautomatyzowane. Zmianę odczują również rolnicy: zamiast papierowych wniosków wprowadzimy nowoczesny i automatyczny system zwrotu akcyzy za paliwo, dzięki któremu zwrot akcyzy dla rolników będzie prostszy, szybszy i dostępny bez zbędnych formalności.

Hazard online: eliminacja szarej strefy i bezpieczeństwo graczy
Skutecznie uszczelnimy rynek gier hazardowych, eliminując nielegalną konkurencję i odzyskując miliardy złotych dla budżetu. Bezwzględnie usuniemy z polskiej cyberprzestrzeni podmioty działające bez licencji, ze szczególnym naciskiem na całkowitą blokadę kapitału pochodzącego z państw wrogich, w tym z Rosji. Wykorzystamy sztuczną inteligencję do monitorowania rynku i ochrony graczy przed uzależnieniami, zapewniając równe zasady gry dla legalnych operatorów płacących podatki w Polsce.

Podatek od nieruchomości: koniec karania za inwestowanie
Obecny podatek od budowli to systemowa bariera dla inwestycji. Stawka 2% naliczana jest od historycznej wartości początkowej, która nie ma związku z aktualną wartością rynkową ani z przydatnością budowli dla firmy. Hala postawiona dwadzieścia lat temu jest opodatkowana tak samo jak w dniu oddania do użytku, mimo że jej realna wartość stanowi ułamek kosztu budowy. Co gorsza, system aktywnie zniechęca do modernizacji: firma, która wymieni starą infrastrukturę na nową, zapłaci wyższy podatek, bo nowe aktywa mają wyższą wartość początkową. Opłaca się więc trzymać przestarzały majątek. Przepisy są przy tym tak niejasne, że podatek od budowli generuje drugą po VAT liczbę sporów przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Reforma definicji z 2025 roku nie rozwiązała problemu. Eksperci wskazują, że może nawet zwiększyć obciążenia dla przedsiębiorców.

Zreformujemy podatek od nieruchomości tak, aby przestał karać za inwestowanie i modernizację. Jednocześnie zagwarantujemy samorządom stabilność dochodów: każda zmiana w podatku od nieruchomości będzie obwarowana mechanizmem wyrównawczym, tak by reforma nie odbiła się na jakości usług publicznych na poziomie lokalnym.

Kryptoaktywa: rozwój rynku zamiast jego likwidacji
Polska ma trzy miliony użytkowników kryptoaktywów i dynamiczny sektor firm technologicznych obsługujących ten rynek. Zamiast regulacji, które wypychają tę branżę za granicę, stworzymy ramy prawne wspierające jej rozwój przy zachowaniu bezpieczeństwa konsumentów i systemu finansowego. Implementacja europejskiego rozporządzenia MiCA będzie prosta i przejrzysta, bez dokładania polskich ograniczeń ponad unijne minimum. Nadzór nad rynkiem kryptoaktywów musi być sprawowany przez instytucję rozumiejącą tę branżę, a nie przez nią zwalczającą.

Filar 3. Silne finanse, sprawne instytucje

W 2023 roku pozostawiliśmy dług sektora finansów publicznych na bezpiecznym poziomie około 49,6% PKB, niższym niż w momencie objęcia przez nas władzy w 2015 roku. Obecna koalicja doprowadziła do gwałtownego wzrostu zadłużenia: według prognoz Komisji Europejskiej dług osiągnie 64,9% PKB w 2026 i 69,2% w 2027 roku, przy deficycie sięgającym 6,8% PKB, jednym z najwyższych w Unii Europejskiej. Sama Komisja Europejska ostrzega, że przy kontynuacji obecnej polityki dług Polski przekroczy 100% PKB w ciągu dekady. Za tymi liczbami stoi realne zagrożenie, że nieodpowiedzialna władza sięgnie po podwyżki podatków lub ograniczy strategiczne inwestycje. Naszą odpowiedzią nie będą cięcia ani nowe daniny, lecz reforma instytucji i radykalna poprawa efektywności zarządzania finansami państwa.

Profesjonalny nadzór finansowy: koniec z regulacyjną niepewnością
Polski rynek finansowy potrzebuje nadzorcy, który wspiera rozwój, a nie go blokuje. Gruntownie zreformujemy KNF, zaczynając od odpolitycznienia: kierownictwo będzie powoływane na kadencje w oparciu o kompetencje, z publicznym wysłuchaniem i wyraźnie określonymi warunkami odwołania. Skończymy z arbitralnością: każdy wniosek licencyjny będzie miał gwarantowany termin rozpatrzenia, a nowe wytyczne i rekomendacje nie będą powstawać bez konsultacji z rynkiem i oceny wpływu. Ograniczymy wzrost opłat nadzorczych i poddamy efektywność KNF mierzalnym wskaźnikom. Nadzór musi być proporcjonalny: mały pośrednik finansowy czy startup fintechowy nie może być traktowany jak bank systemowy. Przekształcimy piaskownicę regulacyjną i hub innowacji KNF w narzędzia dające firmom kontrolowaną przestrzeń do testowania innowacji na żywym rynku. Wdrożymy rozporządzenie MiCA w sposób prosty i proporcjonalny, bez dokładania polskich restrykcji ponad unijne minimum. Jeśli w ciągu dwóch lat KNF nie spełni jasnych kryteriów skuteczności, przeprowadzimy głębszą reformę architektury nadzoru.

Efektywne finanse publiczne
Zbudujemy jeden, centralny system zarządzania płynnością, który da państwu pełną wiedzę o tym, gdzie znajdują się publiczne pieniądze. Skończymy z obecnym absurdem, w którym jednostki publiczne zaciągają drogie pożyczki komercyjne, podczas gdy na kontach innych instytucji leżą niewykorzystane miliardy złotych. Dzięki bieżącej wiedzy o saldach i przepływach, decyzje finansowe będą oparte na twardych danych, a samorządy otrzymają dobrowolne, nowoczesne narzędzia do lepszego zarządzania swoimi środkami, zachowując przy tym pełną autonomię budżetową.

Zamiast gaszenia pożarów budżetowych zaczniemy planować wydatki z wyprzedzeniem. Administracja będzie prognozować zapotrzebowanie na gotówkę, co pozwoli ograniczyć koszty obsługi długu. System obejmie stopniowo także jednostki spoza tradycyjnego budżetu, uszczelniając cały sektor finansów. Efekt będzie jasny: miliardowe oszczędności na odsetkach, które zostaną w kieszeni podatników, zamiast trafiać do instytucji finansowych, bez konieczności wprowadzania polityki „zaciskania pasa”.

Jeden obraz finansów państwa: przejrzystość bez zbędnych komplikacji
Wprowadzimy pełną jawność finansów, publikując regularnie jednolity obraz sytuacji państwa w trzech formatach: prostym dla obywateli, szczegółowym dla parlamentu i analitycznym (otwarte dane) dla ekspertów. Obejmiemy standardem raportowania cały sektor publiczny, łącznie z agencjami i funduszami celowymi, ujawniając pełną, prawdziwą strukturę zadłużenia oraz ryzyk, co przywróci społeczną kontrolę nad pieniędzmi podatników.

Przejrzystość musi służyć także obywatelowi. Panel Podatnika stanie się nowoczesnym centrum zarządzania, oferując interaktywny kalendarz terminów oraz „paragon podatkowy”, jasne zestawienie pokazujące, na co dokładnie wydawane są podatki każdego obywatela. Zreformujemy również system zamówień publicznych: informacje o przetargach i kosztach projektów staną się powszechnie dostępne i łatwo porównywalne. Ograniczenie jawności wydatków będzie stosowane wyłącznie w ściśle określonych przypadkach zagrożenia bezpieczeństwa państwa, a nie jako wygodny parawan dla niegospodarności.

Fundusz Suwerenności Fiskalnej: rezerwa na gorsze czasy
Utworzymy Fundusz Suwerenności Fiskalnej, który w latach dobrej koniunktury będzie gromadził nadwyżki budżetowe, a w czasie spowolnienia pozwoli utrzymać inwestycje publiczne i programy społeczne bez sięgania po paniczne podwyżki podatków. Naszym absolutnym priorytetem pozostanie ochrona miejsc pracy. Nigdy nie dopuścimy do powrotu wielkiej tragedii będącej skutkiem polityki skrajnych liberałów, masowego bezrobocia. Fundusz zapewni Polsce elastyczność i niezależność w prowadzeniu polityki gospodarczej, uniezależniając kluczowe decyzje od mechanicznych reguł fiskalnych narzucanych z UE. Nigdy nie zgodzimy się na rezygnację z polskiego złotego, bo suwerenność monetarna jest kluczowym narzędziem reagowania na kryzysy. Będziemy prowadzić politykę budżetową odpowiedzialnie, ale asertywnie, tak by sztywne limity zadłużenia nie stały się wymówką dla braku ambicji i rezygnacji z kluczowych projektów państwowych.